Ara
  • Oğuz Kara

Dernek, Vakıf ve Sendikalar için VERBİS Kaydı - KVKK Kararı

Kişisel Verileri Koruma Kurulu (“Kurul”) dernek, vakıf, sendika gibi özel hukuk tüzel kişilerinin Veri Sorumluları Sicili’ne (“VERBİS”) kayıtları konusundaki istisnai düzenleme konusunda ortaya çıkan tereddütleri gidermek adına ilke bir karara imza atmıştır. Kurul’un 09.06.2021 tarihli ve 2021/9571 numaralı kararı (“Karar”), 24.06.2021 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.


Kurul tarafından verilen Karar’ın değerlendirmesine geçmeden önce Karar’ın kısa, temel anlamda hangi konuyla ilgili olduğunu açıklamak isteriz. Kurul; 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (“Kanun”) 16/2 maddesi uyarınca VERBİS sistemine kayıt noktasında istisna tuttuğu özel hukuk tüzel kişilerine ait iktisadi teşebbüslerin aynı şekilde VERBİS sistemine kaydının istisna kapsamına alınıp alınmayacağı konusundaki tereddütleri gidermiştir.


Bilindiği üzere Kanun’un 16. maddesinde, kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişilerin veri işlemeye başlamadan önce bunlara özgü kayıtların saklı tutulduğu VERBİS sistemine kaydolma zorunluluğunu düzenlemiştir. Hukuk sisteminin zorunlu kıldığı belirlilik, şeffaflık ve hesap verilebilirlik ilkeleri gereğince kişisel veri işleme faaliyetini gerçekleştiren kişilerin VERBİS’e kayıt işlemini gerçekleştirmesiyle birlikte söz konusu yükümlülükleri başlamaktadır. Fakat Kurul, gerekli değerlendirmeler neticesinde bazı gerçek ve/veya tüzel kişilerin bu yükümlülükten muaf sayılmalarına karar verebilmektedir. Öncelikle Kanun’un ilgili maddesini açıklamak ardından Kurul’un kararına konu olan tüzel kişiler özelinde açıklamalarımıza devam etmek isteriz.


Kanun madde 16/2:


“Kişisel verileri işleyen gerçek ve tüzel kişiler, veri işlemeye başlamadan önce Veri Sorumluları Siciline kaydolmak zorundadır. Ancak, işlenen kişisel verinin niteliği, sayısı, veri işlemenin kanundan kaynaklanması veya üçüncü kişilere aktarılma durumu gibi Kurulca belirlenecek objektif kriterler göz önüne alınmak suretiyle, Kurul tarafından, Veri Sorumluları Siciline kayıt zorunluluğuna istisna getirilebilir.”


İlgili Kanun maddesine istinaden Kurul tarafından 22.04.2020 tarihli ve 2020/315 sayılı kararı ile değişik 02.04.2018 tarihli ve 2018/32 sayılı kararı uyarınca; yalnızca ilgili mevzuat ve amaçlarına uygun, faaliyet alanlarıyla sınırlı olmak üzere kişisel veri işleyen Türkiye’de yerleşik dernek, vakıf ve sendikalar için VERBİS’e kayıt yükümlülüğüne istisna getirilmiştir. Fakat Kurul tarafından verilen ilgili karar sonrası uygulamada bazı tereddütler yaşanmıştır. Kurul’a iletilen bazı yazılı ve şifahi görüş taleplerinde vakıf, dernek veya sendikalara ait iktisadi işletmelerin VERBİS’e kayıt yükümlülüğü hususunda tereddütler yaşandığından ötürü Kurul tarafından yeni bir değerlendirme yapılması gerekmiştir.


Bu vesileyle Kurul tarafından şu şekilde bir karar alınmıştır; 22.04.2020 tarihli ve 2020/315 sayılı kararı ile değişik 02.04.2018 tarihli ve 2018/32 sayılı kararda yer alan; “yalnızca ilgili mevzuat ve amaçlarına uygun, faaliyet alanlarıyla sınırlı olmak üzere kişisel veri işleyen Türkiye’de yerleşik dernek, vakıf ve sendikalar” ifadesine; “kendisine bağlı herhangi bir iktisadi işletmesi bulunmayanlar" cümlesi eklenmiştir.


Sonuç olarak uygulamadaki belirsizlikleri gidermek adına artık iktisadi teşebbüse sahip olan özel hukuk tüzel kişileri olan vakıf, dernek ve sendikaların iktisadi teşebbüs işletmeleri halinde ve ilgili iktisadi teşebbüslerin kişisel veri işleme faaliyetini gerçekleştirmesi halinde bu tüzel kişilerin VERBİS’e kaydolmaları ve sadece iktisadi teşebbüs özelinde VERBİS’e bilgi girişi yapmaları gerekmektedir.


Av. Serhat Timur

7 görüntüleme0 yorum

Son Paylaşımlar

Hepsini Gör